معیارهایی برای ارزیابی سرویس‌دهندگان پست الکترونیک

نوشتهٔ بندعلی در

چندین سال است که سرور پست الکترونیکی خود را برای خانواده و خودم میزبانی و مدیریت می‌کنم. از مزایای آن مثل انعطاف‌پذیری و کنترلی که بر پست‌های الکترونیکمان داده برخوردار شده و به این کار ادامه خواهم داد، اما از آنجا که به نظر می‌رسد موضوع سرویس‌دهندگان پست الکترونیک و چگونگی انتخاب از میانشان مکرراً در محافل مختلف مطرح و بحث می‌شود، به نظرم جالب آمد تا سعی کنم معیارهایی برای ارزیابی سرویس‌دهندگان پست الکترونیک به طور دقیق‌تر بر اساسشان تدوین کنم.

این‌ها سؤال‌ها یا معیارهایی هستند که به ذهنم رسید.

معیارهای ارزیابی

آیا می‌توانم از دامنه‌های خودم استفاده کنم؟

من مدیریت چند حساب کاربری در چندین دامنه مختلف را بر عهده دارم، و بسیار مهم است که بتوانم به استفاده و مدیریت این حساب‌ها ادامه دهم و مجبور به استفاده از دامنه‌های سرویس‌دهندهٔ پست الکترونیک نباشم.

آیا فیلتر هرزنامهٔ مناسبی دارند؟

علاوه بر داشتن توانایی تشخیص و رد هرزنامه، رد نکردن رایانامه‌های غیرهزنامه نیز به همان اندازه مهم است.

آیا می‌توانم بدون استفاده از نرم‌افزار انحصاری (ناآزاد) به رایانامه‌هایم دسترسی داشته باشم؟

اگر رابط کاربری بر پایهٔ وب یا همان webmail برای دسترسی به رایانامه‌ها ارائه می‌دهند، آیا این رابط نرم‌افزار آزاد است؟ اگر نه، آیا حداقل می‌توان بدون اجرای نرم‌افزار (جاوااسکریپت) ناآزاد از آن استفاده کرد؟

آیا می‌توانم از طریق پروتکل‌های استاندارد به رایانامه‌هایم دسترسی داشته باشم؟

آیا می‌توانم از طریق پروتکل‌های IMAP و یا POP3 رایانامه‌هایم را دریافت و از طریق SMTP رایانامه ارسال کنم؟ این مخصوصاً حیاتی است اگر تنها راه دیگر دسترسی به رایانامه‌ها از طریق نرم‌افزار ناآزاد است.

سرویس‌دهنده و سرورهایشان در چه کشور و حوزهٔ قضایی‌ای واقع شده‌اند؟

با در نظر گرفتن قوانین محلی یا کشوری شنود و محرمانگی داده‌ها.

چه جور خدمات پشتیبانی‌ای ارائه می‌شود؟

در صورت مواجهه با مشکل در ارسال/دریافت رایانامه به/از یک سرور دیگر دوست دارم ترجیحاً بتوانم با یک انسان دیگر برای دریافت خدمات پشتیبانی صحبت کنم، نه یک ربات چت (chat bot) زبان‌نفهم.

سرویس‌دهنده چه جور شهرتی دارد؟

آیا می‌توانم بهشان اعتماد کنم یا نسبت به مدیریت رایانامه‌هایم توسطشان آرامش خاطر نسبی داشته باشم؟ همچنین، آیا با دیگر سرویس‌دهندگان و سرورهای ارسال و دریافت رایانامه به درستی برخورد می‌کنند (آیا رایانامه‌های غیرهزرنامهٔ ارسالی از سرورهای پایبند به استانداردها را به درستی به مقصد می‌رسانند)؟ یا اینکه به خاطر برخورد ناعادلانه و افتضاح با دیگران و فیلترهای هرزنامه که پیام‌های غیرهرزنامه را رد می‌کنند بدنام هستند؟

جمع‌بندی نهایی

این معیارها امثال گوگل و مایکروسافت و بسیاری از سرویس‌دهنده‌های بزرگ و کوچک دیگر را رد صلاحیت می‌کنند.

ممکن است مفید باشد که مختصراً یکی دو سرویس‌دهندهٔ پست الکترونیک که مکرراً مطرح می‌شود را از لنز این معیارها بسنجیم — البته در نهایت توصیه مستقیمی برای انتخاب هیچ یک ارائه نخواهیم داد.

برخی افراد سرویس‌دهندهٔ Fastmail را دوست دارند، اما این شرکت معیارهای webmail آزاد و حوزهٔ قضایی مناسب من را برآورده نمی‌کند، پس شخصاً از خدماتشان استفاده نمی‌کنم.

از سوی دیگر، تعاریف زیادی از Migadu شنیده‌ام. به نظر می‌آید معیارهای بالا از جمله ارائهٔ یک webmail آزاد (rainloop) را برآورده می‌کنند. همچنین با توجه به قراردادشان با Sourcehut برای ساخت و توسعهٔ alps که یک webmail آزاد و سبک است، از مشارکین خوب جامعهٔ نرم‌افزار آزاد به نظر می‌آیند. اگر در جستجوی یک سرویس‌دهندهٔ پست الکترونیک بودم، Migadu قطعاً یکی از گزینه‌هایم برای بررسی بیشتر بود.

در انتها، دوست دارم اشاره و تقدیری کنم از جوامع و گروه‌هایی مثل SDF (گوفر) و tilde.team (گوفر) که حساب کاربری رایگان بر سرورهایشان ارائه می‌دهند، و به کاربرانشان طیف گسترده‌ای از سرویس‌ها و خدمات مختلف ارائه می‌دهند که گاهی اوقات شامل میزبانی پست الکترونیکی هم می‌شود. البته نکات مختلفی در مورد این جوامع و خدماتشان وجود دارد، از جمله: آن‌ها معمولاً به کاربران عادی دسترسی مدیر (root یا admin) بر سرورهای خود نمی‌دهند، معمولاً پست الکترونیکی برای دامنه‌هایی به غیر از دامنه‌های خود انجمن را میزبانی نمی‌کنند، و با توجه به اینکه به صورت داوطلبانه اداره و ارائه می‌شوند، تضمین رسمی‌ای برای دردسترس‌بودن خدماتشان یا ارائهٔ پشتیبانی اضافی ارائه نمی‌دهند. با این حال، این جوامع همچنان می‌توانند منابع خیلی خوبی باشند و حتماً ارزش امتحان‌کردن را دارند. ممکن است از مشارکت در انجمن‌ها و جوامع متشکل از دیگر علاقه‌مندان همفکرهایشان لذت ببرید و احتمالاً یک حساب کاربری پست الکترونیکی نیز دریافت کنید. :-)

نظر شما چیست؟ علاقه‌مند به شنیدن افکار و نظراتتان در این مورد هستم — مخصوصاً اگر شما هم معیارهای احتمالاً متفاوت خود برای ارزیابی سرویس‌دهنده‌های پست الکترونیک دارید. مثل همیشه صندوق ورودی (inbox) من به روی افکار، نظرات، و بازخوردهایتان باز است.

تا درودی دیگر بدرود.